Thực trạng ngộ độc thực phẩm ở Việt Nam hiện nay - Các biện pháp ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm

Trong 11 tháng đầu năm 2024, toàn quốc ghi nhận 131 vụ ngộ độc thực phẩm làm 4.796 người mắc và 21 trường hợp tử vong. So với cùng kỳ năm 2023, số vụ tăng 7 vụ, số mắc tăng 2677 người, số tử vong giảm 7 người. Đáng chú ý là vụ ngộ độc xảy ra trong tháng 3-2024 tại quán cơm gà Trâm Anh (TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa) khiến hàng trăm người phải nhập viện…

Ngộ độc thực phẩm là một vấn đề nghiêm trọng ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân và an toàn thực phẩm trên toàn thế giới, và Việt Nam cũng không ngoại lệ. Trong những năm gần đây, tình trạng ngộ độc thực phẩm ở Việt Nam có dấu hiệu gia tăng, gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe và kinh tế. Bài viết này sẽ đi sâu vào thực trạng ngộ độc thực phẩm ở Việt Nam, nguyên nhân và các biện pháp phòng ngừa để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Thực trạng ngộ độc thực phẩm ở Việt Nam

Theo số liệu từ Bộ Y tế, mỗi năm Việt Nam ghi nhận hàng nghìn ca ngộ độc thực phẩm với nhiều mức độ nghiêm trọng khác nhau. Đặc biệt, các vụ ngộ độc thực phẩm tập thể tại các khu công nghiệp, trường học và các sự kiện đông người diễn ra khá thường xuyên. Các trường hợp ngộ độc thực phẩm thường do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm vi khuẩn, virus, ký sinh trùng và hóa chất độc hại trong thực phẩm.

Năm 2023, cả nước đã ghi nhận hơn 130 vụ ngộ độc thực phẩm với hơn 4.000 người bị ảnh hưởng, trong đó có nhiều trường hợp phải nhập viện cấp cứu. Đáng chú ý, nhiều vụ ngộ độc thực phẩm có liên quan đến thực phẩm chế biến sẵn, thực phẩm đường phố và các bữa ăn tập thể không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

Trong năm 2024, theo Báo cáo công tác y tế của Bộ Y tế tại hội nghị triển khai công tác y tế năm 2025 diễn ra sáng 24/12 tại Hà Nội, cho biết trong 11 tháng đầu năm 2024, toàn quốc ghi nhận 131 vụ ngộ độc thực phẩm làm 4.796 người mắc và 21 trường hợp tử vong.

So với cùng kỳ năm 2023, số vụ tăng 07 vụ, số mắc tăng 2677 người, số tử vong giảm 07 người. Số vụ ngộ độc thực phẩm lớn (≥ 30 người mắc/vụ) là 29 vụ, khiến 4.049 người mắc và 02 người tử vong; Số vụ ngộ độc nhỏ, vừa (<30 người mắc/vụ) là 102 vụ, khiến 747 người mắc và 19 người tử vong.

Theo Bộ Y tế, trong số 131 vụ ngộ độc thực phẩm có 43 vụ liên quan đến độc tố tự nhiên (chủ yếu do ngộ độc cóc, nấm rừng, so biển, cá nóc, cua lạ); 06 vụ liên quan đến hóa chất; 45 vụ liên quan đến vi sinh vật và 37 vụ chưa xác định nguyên nhân.

Trong năm qua đã ghi nhận một số vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra tại bếp ăn tập thể đông người tại các công ty (tỉnh Vĩnh Phúc, tỉnh Đồng Nai); bếp ăn trường học, và cả căng tin, các cơ sở kinh doanh thực phẩm xung quanh khu vực trường học (tỉnh Khánh Hòa, TP HCM); do thức ăn đường phố (ở tỉnh Khánh Hòa, tỉnh Đồng Nai, tỉnh Sóc Trăng).

Tính đến ngày 30/11/2024, toàn Ngành Y tế (tại Trung ương và địa phương) đã kiểm tra 354.820 cơ sở, phát hiện 22.073 cơ sở vi phạm về an toàn thực phẩm, chiếm 6,22% so với số cơ sở được kiểm tra; đã xử lý 9.043 cơ sở (chiếm 41% số cơ sở vi phạm, tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm 2023), trong đó phạt tiền 6.658 cơ sở với số tiền phạt: 33.534.861.080 đồng (Số cơ sở phạt tiền tăng 2,9 lần so với năm 2023, số tiền phạt tăng 1,69 lần số tiền phạt năm 2023).

Bộ Y tế cũng thông tin, báo cáo giám sát của 40 cơ quan quản lý an toàn thực phẩm các tỉnh/thành phố, tổng số mẫu giám sát 18.082 mẫu, không đạt 526 mẫu (2,9%). Theo số liệu báo cáo giám sát của 6 viện chuyên ngành thuộc Bộ Y tế tổng số mẫu giám sát là 387 mẫu, trong đó số mẫu không đạt là 13 mẫu (chiếm tỷ lệ 3,3%).

Nguyên nhân gây ngộ độc thực phẩm

1. Vi khuẩn và virus:

• Salmonella: Thường có trong thịt gia cầm, trứng, sữa không tiệt trùng và các sản phẩm chế biến từ những nguyên liệu này. Nhiễm khuẩn Salmonella có thể gây tiêu chảy, sốt và co thắt dạ dày.

• E. coli: Xuất hiện trong thịt bò chưa nấu chín kỹ, rau sống và nước không sạch. Nhiễm E. coli có thể dẫn đến tiêu chảy, đau bụng và đôi khi là suy thận.
• Norovirus: Loại virus này gây ra ngộ độc thực phẩm do ăn uống không vệ sinh, đặc biệt phổ biến trong môi trường đông người.

2. Ký sinh trùng:

• Giardia lamblia và Toxoplasma gondii: Các ký sinh trùng này lây truyền qua nước bẩn hoặc thực phẩm bị ô nhiễm, gây ra các triệu chứng tiêu chảy, đau bụng và suy nhược cơ thể.

3. Hóa chất và kim loại nặng:

• Thuốc trừ sâu và phân bón hóa học: Sử dụng không đúng cách có thể dẫn đến tồn dư hóa chất trong rau quả.
• Kim loại nặng: Thủy ngân, chì và cadmium có thể tích tụ trong hải sản và thực phẩm hoặc nước bị ô nhiễm.

Biện pháp phòng ngừa ngộ độc thực phẩm

1. Tăng cường kiểm tra và giám sát an toàn thực phẩm: Cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra, giám sát các cơ sở sản xuất, chế biến và kinh doanh thực phẩm. Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm.

2. Nâng cao nhận thức của người dân: Tuyên truyền, giáo dục về tầm quan trọng của vệ sinh an toàn thực phẩm. Khuyến khích người dân tuân thủ các nguyên tắc vệ sinh khi mua sắm, chế biến và bảo quản thực phẩm.

3. Chọn thực phẩm an toàn: Mua thực phẩm từ các nguồn cung cấp đáng tin cậy, đảm bảo nguồn gốc xuất xứ rõ ràng. Tránh mua thực phẩm bị ôi thiu, có mùi lạ hoặc bị hỏng. Kiểm tra hạn sử dụng và bao bì đóng gói để đảm bảo thực phẩm còn tươi mới.

4. Áp dụng công nghệ hiện đại: Khuyến khích sử dụng các thiết bị, công nghệ hiện đại trong khử độc thực phẩm như máy rửa rau quả, máy khử trùng thực phẩm để đảm bảo thực phẩm sạch sẽ và an toàn.

5. Thực hiện quy trình vệ sinh chặt chẽ: Các cơ sở sản xuất, chế biến và kinh doanh thực phẩm cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình vệ sinh. Đảm bảo môi trường làm việc sạch sẽ, không để thực phẩm tiếp xúc với các tác nhân gây ô nhiễm.

6. Chế biến và bảo quản thực phẩm đúng cách: Đảm bảo thực phẩm được nấu chín kỹ, bảo quản ở nhiệt độ thích hợp. Sử dụng các thiết bị bảo quản thực phẩm như tủ lạnh, tủ đông đúng cách để ngăn ngừa vi khuẩn phát triển.

7. Vệ sinh an toàn thực phẩm: Rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng và nước ấm trước khi chuẩn bị và nấu nướng thực phẩm. Rửa sạch rau quả dưới nước chảy để loại bỏ bụi bẩn và hóa chất tồn dư. Sử dụng máy khử độc thực phẩm để đảm bảo an toàn tối đa. Sử dụng dao, thớt và dụng cụ nấu ăn riêng biệt cho thực phẩm sống và chín để tránh lây nhiễm chéo.

8. Kiểm tra chất lượng nguồn nước: Đảm bảo nguồn nước sử dụng trong sinh hoạt và chế biến thực phẩm là nước sạch, không bị ô nhiễm. Định kỳ kiểm tra và bảo dưỡng hệ thống lọc nước.

Hiện tại, để sử dụng các loại thực phẩm một cách an toàn, bạn có thể tham khảo dòng máy khử khuẩn thực phẩm Tahawa TH-C6. Máy có loại bỏ công nghệ khử trùng bằng ozone lạc hậu và có thể gây hại tới sức khỏe con người. Thay vào đó máy sử dụng các công nghệ: điện phân Hydroxyl, Thanh lọc tần số cao siêu âm, Khử trùng bằng UVC và Công nghệ tuần hoàn nước. Các công nghệ này cho phép máy Máy rửa rau củ quả Tahawa TH-C6 có thể loại bỏ tới 99,9% các loại vi khuẩn gây hại, nấm mốc, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, hoocmon tăng trưởng có trong thực phẩm mà không gây ảnh hưởng tới chất lượng thực phẩm cũng như ảnh hưởng tới sức khỏe con người.

Nhanh tay liên hệ hotline: 0564 77 88 67 hoặc truy cập website: Tahawa.vn để có thể ring về cho mình chiếc máy khử khuẩn thực phẩm này nhé.

Xem Thêm: Mối Nguy Hại Khôn Lường Từ Thực Phẩm Bẩn Đối Với Sức Khỏe Con Người

Kết luận

Ngộ độc thực phẩm là một vấn đề nghiêm trọng tại Việt Nam, ảnh hưởng đến sức khỏe và đời sống của người dân. Để giảm thiểu tình trạng này, cần sự nỗ lực phối hợp từ nhiều phía: cơ quan chức năng, các doanh nghiệp và người tiêu dùng. Việc tăng cường kiểm tra, giám sát, nâng cao nhận thức và áp dụng các biện pháp công nghệ hiện đại sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và đảm bảo an toàn thực phẩm. Hãy cùng chung tay xây dựng một môi trường thực phẩm an toàn và lành mạnh cho mọi người.