Dầu hạnh nhân có tác dụng gì? Công dụng, cách dùng và lưu ý

Một trong những thành phần được quan tâm nhiều trong dầu hạnh nhân là vitamin E. Vitamin E trong dầu hạnh nhân có đặc tính chống oxy hóa và tham gia bảo vệ tế bào trước tác động của các gốc tự do. Đây cũng là lý do dầu hạnh nhân thường xuất hiện trong nhiều sản phẩm chăm sóc da và tóc.

Dầu hạnh nhân là loại dầu thực vật được chiết xuất từ hạt hạnh nhân, nổi bật với hàm lượng chất béo không bão hòa và vitamin E. Nhờ đặc tính mềm, nhẹ cùng mùi thơm dịu, dầu hạnh nhân được sử dụng trong cả chế biến thực phẩm lẫn chăm sóc da và tóc.

Tuy nhiên, giữa dầu hạnh nhân dùng để ăn và dầu hạnh nhân sử dụng ngoài da có sự khác biệt về mục đích cũng như tiêu chuẩn sản phẩm. Vì vậy, trước khi sử dụng, người dùng cần xác định rõ loại dầu mình đang có và cách dùng phù hợp.

Vậy dầu hạnh nhân có tác dụng gì, sử dụng như thế nào và ai nên thận trọng khi dùng? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Dầu hạnh nhân là gì?

Dầu hạnh nhân được tạo ra từ phần nhân của quả hạnh nhân. Đây là loại hạt có nguồn gốc lâu đời tại khu vực Trung Đông và hiện được trồng phổ biến tại nhiều quốc gia trên thế giới.

Tùy theo giống hạnh nhân, nguyên liệu đầu vào và phương pháp sản xuất, dầu thành phẩm có thể có màu vàng nhạt, mùi thơm nhẹ và vị béo đặc trưng.

Dầu hạnh nhân có hai nhóm sử dụng phổ biến. Loại đạt tiêu chuẩn dùng trong thực phẩm có thể được sử dụng để chế biến món ăn. Trong khi đó, dầu dành cho mỹ phẩm thường được sản xuất và tinh chế theo tiêu chuẩn phù hợp với việc sử dụng ngoài da.

Đây là điểm người tiêu dùng cần lưu ý bởi không phải mọi sản phẩm có tên gọi “dầu hạnh nhân” đều có thể sử dụng để ăn hoặc dùng trực tiếp trên cơ thể.

2. Dầu hạnh nhân chứa những thành phần gì?

Giá trị của dầu hạnh nhân chủ yếu đến từ thành phần chất béo. Trong đó có một lượng đáng kể chất béo không bão hòa đơn và chất béo không bão hòa đa.

Axit oleic là một trong những axit béo nổi bật trong dầu hạnh nhân. Ngoài ra, dầu còn có axit linoleic và một số hợp chất khác tùy thuộc vào nguyên liệu cũng như phương pháp chế biến.

Dầu hạnh nhân cũng được biết đến với hàm lượng vitamin E. Đây là một chất chống oxy hóa, có vai trò bảo vệ tế bào trước tác động của các gốc tự do.

Tuy nhiên, cần phân biệt giữa dầu hạnh nhân và hạt hạnh nhân nguyên chất. Hạt hạnh nhân còn chứa protein, chất xơ, khoáng chất và nhiều thành phần khác, trong khi quá trình ép hoặc chiết dầu sẽ làm thay đổi đáng kể thành phần dinh dưỡng của nguyên liệu ban đầu.

3. Dầu hạnh nhân có tác dụng gì?

3.1. Bổ sung chất béo không bão hòa

Dầu hạnh nhân có tỷ lệ chất béo không bão hòa tương đối cao. Khi được sử dụng hợp lý để thay thế một phần nguồn chất béo bão hòa trong khẩu phần, đây có thể là một lựa chọn phù hợp trong chế độ ăn cân bằng.

Chất béo cũng là nguồn cung cấp năng lượng quan trọng cho cơ thể và hỗ trợ hấp thu các vitamin tan trong chất béo.

Dù vậy, dầu hạnh nhân vẫn chứa nhiều năng lượng. Vì thế, việc sử dụng quá nhiều dầu không mang lại thêm lợi ích mà ngược lại có thể khiến tổng lượng calo trong khẩu phần tăng lên.

3.2. Bổ sung vitamin E

Một trong những thành phần được quan tâm nhiều trong dầu hạnh nhân là vitamin E.

Vitamin E có đặc tính chống oxy hóa và tham gia bảo vệ tế bào trước tác động của các gốc tự do. Đây cũng là lý do dầu hạnh nhân thường xuất hiện trong nhiều sản phẩm chăm sóc da và tóc.

Tuy nhiên, không nên hiểu rằng chỉ cần sử dụng dầu hạnh nhân là có thể ngăn chặn quá trình lão hóa hoặc điều trị các vấn đề về da. Sức khỏe làn da còn phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng, giấc ngủ, môi trường, chăm sóc da và nhiều yếu tố khác.

3.3. Hỗ trợ chế độ ăn tốt cho tim mạch

Việc lựa chọn loại chất béo trong khẩu phần có ý nghĩa đối với sức khỏe tim mạch. Dầu hạnh nhân chứa nhiều chất béo không bão hòa, do đó có thể được sử dụng thay thế một phần các nguồn chất béo bão hòa.

Tuy nhiên, lợi ích đối với tim mạch không đến từ riêng một loại dầu. Một chế độ ăn tốt cho tim cần kết hợp nhiều yếu tố như tăng rau củ quả, ngũ cốc nguyên hạt, các nguồn protein phù hợp và kiểm soát tổng lượng chất béo.

Vì vậy, không nên xem dầu hạnh nhân như một sản phẩm có khả năng điều trị bệnh tim mạch hay thay thế thuốc.

3.4. Hỗ trợ chăm sóc da

Dầu hạnh nhân thường được sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc da nhờ đặc tính làm mềm và giữ ẩm.

Khi được sử dụng ngoài da đúng cách, dầu có thể giúp giảm cảm giác khô ráp, hỗ trợ duy trì độ mềm mại cho da. Đây cũng là lý do dầu hạnh nhân thường được dùng trong các sản phẩm massage, kem dưỡng hoặc dầu chăm sóc cơ thể.

Đối với da nhạy cảm, nên thử một lượng nhỏ trên vùng da phù hợp trước khi sử dụng rộng rãi để kiểm tra khả năng kích ứng.

3.5. Chăm sóc tóc và da đầu

Dầu hạnh nhân có thể được sử dụng như một loại dầu dưỡng cho tóc. Thành phần chất béo giúp tạo cảm giác mềm mại, giảm tình trạng tóc khô xơ và hỗ trợ duy trì độ bóng cho mái tóc.

Một số người cũng sử dụng dầu hạnh nhân để massage da đầu. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế phụ thuộc vào tình trạng tóc, da đầu và cách chăm sóc của mỗi người.

Nếu da đầu đang có vấn đề như viêm, tổn thương hoặc kích ứng, không nên tự ý bôi dầu lên vùng da này mà cần xác định nguyên nhân trước.

3.6. Có thể sử dụng trong massage

Dầu hạnh nhân có kết cấu tương đối nhẹ và khả năng tạo độ trơn tốt nên thường được lựa chọn làm dầu massage.

Khi kết hợp với thao tác massage phù hợp, dầu giúp giảm ma sát giữa tay và da, đồng thời tạo cảm giác thư giãn.

Nếu sử dụng tinh dầu hạnh nhân hoặc sản phẩm có bổ sung tinh dầu khác, cần phân biệt với dầu hạnh nhân nền và tuân thủ đúng tỷ lệ pha loãng được khuyến cáo.

4. Dầu hạnh nhân có hỗ trợ giảm cân không?

Dầu hạnh nhân thường được nhắc đến trong các chế độ ăn kiểm soát cân nặng vì chứa chất béo không bão hòa. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa sử dụng dầu hạnh nhân trực tiếp sẽ giúp giảm cân.

Dầu vẫn là thực phẩm giàu năng lượng. Nếu bổ sung thêm dầu vào khẩu phần mà không giảm lượng calo từ các nguồn khác, tổng năng lượng nạp vào vẫn có thể tăng.

Nếu đang kiểm soát cân nặng, điều quan trọng là cân đối tổng lượng calo, ưu tiên thực phẩm giàu dinh dưỡng, tăng rau xanh, protein phù hợp và duy trì vận động thường xuyên.

Nói cách khác, dầu hạnh nhân có thể xuất hiện trong chế độ ăn giảm cân nhưng không phải là sản phẩm giảm cân.

5. Dầu hạnh nhân có tác dụng phụ không?

Dầu hạnh nhân nhìn chung có thể được sử dụng theo nhiều cách khác nhau, nhưng vẫn có một số trường hợp cần thận trọng.

5.1. Dị ứng với hạnh nhân

Đây là vấn đề cần quan tâm nhất đối với những người có tiền sử dị ứng với hạnh nhân hoặc các loại hạt cây.

Phản ứng dị ứng có thể biểu hiện từ nhẹ như ngứa, nổi mẩn, khó chịu đến nghiêm trọng hơn. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường sau khi ăn hoặc sử dụng dầu hạnh nhân, nên ngừng sử dụng và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế khi cần thiết.

5.2. Sử dụng quá nhiều có thể làm tăng năng lượng khẩu phần

Dầu hạnh nhân vẫn là nguồn chất béo đậm đặc về năng lượng. Việc sử dụng quá mức, đặc biệt trong khi chế độ ăn đã có nhiều dầu, bơ, các loại hạt hoặc thực phẩm giàu chất béo, có thể khiến tổng năng lượng trong ngày vượt nhu cầu.

Do đó, nên sử dụng lượng vừa phải thay vì cho rằng dầu thực vật có thể dùng càng nhiều càng tốt.

5.3. Kích ứng khi dùng ngoài da

Mặc dù dầu hạnh nhân thường được sử dụng trong mỹ phẩm, một số người vẫn có thể bị kích ứng hoặc không phù hợp với sản phẩm.

Trước khi thoa dầu lên vùng da rộng, nên thử một lượng nhỏ ở vùng da kín và theo dõi phản ứng. Không nên bôi trực tiếp lên vùng da đang có vết thương hở, nhiễm trùng hoặc tổn thương chưa được xác định nguyên nhân.

6. Dầu hạnh nhân dùng như thế nào?

Dùng trong chế biến món ăn

Nếu là dầu hạnh nhân đạt tiêu chuẩn dùng trong thực phẩm, có thể sử dụng để chế biến món ăn tùy theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Dầu có thể được dùng cho các món salad, trộn thực phẩm hoặc một số món cần bổ sung chất béo. Với các phương pháp nấu ở nhiệt độ cao, cần kiểm tra khả năng chịu nhiệt của từng loại dầu thay vì mặc định dầu hạnh nhân nào cũng phù hợp để chiên rán.

Dùng để chăm sóc da

Dầu hạnh nhân dành cho mục đích mỹ phẩm có thể được sử dụng để dưỡng ẩm hoặc massage.

Người có làn da nhạy cảm nên thử trước trên một vùng da nhỏ. Nếu xuất hiện mẩn đỏ, ngứa hoặc cảm giác nóng rát, nên ngừng sử dụng.

Dùng để chăm sóc tóc

Có thể lấy một lượng nhỏ dầu thoa lên phần thân và ngọn tóc, đặc biệt đối với tóc khô hoặc dễ xơ rối.

Không nên sử dụng quá nhiều vì có thể khiến tóc bị bết. Sau khi ủ tóc, có thể gội sạch bằng sản phẩm phù hợp.

7. Có nên tự ép dầu hạnh nhân tại nhà?

Nếu gia đình thường xuyên sử dụng các loại dầu thực vật tự nhiên, máy ép dầu gia đình có thể giúp chủ động hơn trong việc lựa chọn nguyên liệu và lượng dầu cần sử dụng.

Với hạt hạnh nhân, người dùng cần lựa chọn nguyên liệu chất lượng, không có dấu hiệu mốc, ôi hoặc hư hỏng. Sau khi ép, dầu nên được lọc và bảo quản trong chai sạch, kín, tránh ánh sáng và nhiệt độ cao.

Ưu điểm lớn của việc tự ép là có thể kiểm soát nguyên liệu đầu vào và chủ động ép lượng vừa đủ dùng. Tuy nhiên, dầu tự ép không có nghĩa là bảo quản được vô thời hạn. Dầu càng ít được tiếp xúc với không khí, ánh sáng và nhiệt độ cao thì càng thuận lợi cho việc duy trì chất lượng trong quá trình bảo quản.

Nếu có nhu cầu tự ép nhiều loại dầu thực vật tại nhà, người dùng có thể tham khảo các

Nếu muốn kiểm soát tốt hơn nguồn nguyên liệu và quy trình tạo dầu, sử dụng máy ép dầu tại nhà là một lựa chọn đáng cân nhắc. Với máy ép dầu Tahawa, người dùng có thể chủ động ép dầu từ nhiều loại hạt như đậu phộng, mè, hướng dương, óc chó, hạt cải… tùy theo đặc tính nguyên liệu và hướng dẫn của từng dòng máy. Việc tự ép giúp bạn dễ dàng lựa chọn nguyên liệu có nguồn gốc rõ ràng, ép lượng dầu vừa đủ cho nhu cầu sử dụng và hạn chế tình trạng dầu phải bảo quản quá lâu. Tahawa hiện cung cấp nhiều dòng máy ép dầu dành cho gia đình và cơ sở kinh doanh, nổi bật như TH-X8S, được thiết kế bằng inox 304, công suất mạnh và phù hợp với nhu cầu ép dầu thực vật tại nhà. Đây là giải pháp phù hợp cho những gia đình muốn chủ động hơn trong việc sử dụng dầu ăn và kiểm soát nguồn nguyên liệu đầu vào.